تحلیل انتقادی دیدگاه خاورشناسان دربارة نسخۀ خطی 1075 دارالکتب قاهره و تفسیر مجاهد

نوع مقاله : مقالۀ علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث ، مرکز آموزش عالی اقلید، ایران

2 دانشیار گروه علوم قران و حدیث، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

نسخۀ مستقل تفسیر مجاهد به شمارۀ 1075 در دارالکتب قاهره از جنبه‌های مختلف مانند ویژگی‌های سندی و متنی، پیوند با طرق گوناگون نقل آرای تفسیری مجاهد در تفاسیر متأخرتر از جمله جامع‌البیان، شیوه‌های نقل و امکان بازسازی شکل اصلی تفسیر مجاهد مورد بررسی قرار گرفته است. اشتاوت، ونزبرو، لیمهاوس و ورستیخ در پژوهش‌های مختلف به همه یا برخی از این موارد، به تفصیل یا به اشاره پرداخته‌اند. در این مقاله دیدگاه‌های این خاورشناسان تبیین و سپس ارزیابی شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که نقطۀ عزیمت همۀ مطالعات غربیان در این‌باره نظریۀ سزگین مبنی بر «مکتوب‌بودن منابع آثار روایی» و روش او برای «بازیابی منابع این آثار» و «بازسازی آثار از دست‌رفته براساس نقل‌های موجود در منابع متأخر» و اشاراتی است که وی در این موارد به این نسخه و روایات مجاهد در تفسیر طبری داشته است. این نسخه بیش-ترین پیوند را با طریق عیسی ‌بن‌میمون از روایات مجاهد در جامع‌البیان دارد و قطعاً منبع طبری نبوده و همچنین گلچینی از تفسیر طبری هم نیست. مجاهد بن جبر مجاهد بن

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Orientalist’s views on MS. 1075 Tafsir of the Cairene Dar-al-Kutub and Mujahid exegetical teachings: A critical survey

نویسندگان [English]

  • elham zarinkolah 1
  • nosrat nilsaz 2
1 Higher Education Center Of Eghlid
2 tarbiat modares university
چکیده [English]

MS. 1075 Tafsir of the Cairene Dar-al-Kutub has been studied from different aspects such as: features of Isnad and Matn, its relation to different ways of transmission in the later tafsirs for example Jami' al-bayan, oral or written transmission, and the possibility of reconstruction the original tafsir of Mujahid. Stauth, Leemhuis, Wansbrough and Versteegh have dealt with all or some of these issues in different works in detail or briefly. In this article these orientalist’s views have been explained and evaluated. The results of the research show that the point of departure for all Western studies in this regard is Sezgin's theory that the authors of narrative works used written sources and also Sezgin’s method to single out the sources of a collector and to reconstruct the early lost works using quotations in later narrative works and his references to this manuscript and transmissions from Mujahid found in al-Tabari's Tafsir. This manuscript is most relateded with I'sa ibn Maymun transmission and indeed this manuscript is not one of the sources of the Jami' al-bayan and is not an extraction from Jami' al-bayan.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : orientalists
  • MS. 1075 Tafsir of the Cairene Dar-al—Kutub
  • Mujahid’s exegetical teachings
  • oral or written transmission
  • Reconstruction